De samenwerkingsrelatie met Aruba

1. Het Fondo Desaroyo Aruba

2. De prioriteiten

• Goed bestuur
• Onderwijs 
• De sociale sector 
• Duurzame economische ontwikkeling   
• Rechtshandhaving

1. Het Fondo Desaroyo Aruba

Met Aruba is een akkoord gesloten over een geleidelijke afbouw van de ontwikkelingsrelatie. Over 10 jaar moet Aruba financieel op eigen benen staan. Tot die tijd storten beide landen geld in een fonds, het Fondo Desaroyo Aruba (FDA). Nederland stort over de periode tot en met 2009 bijna 100 miljoen euro in het fonds. Aruba stort het equivalent daarvan zijnde 180 miljoen Arubaanse florin. De Nederlandse storting neemt per jaar af, terwijl de Arubaanse storting elk jaar toeneemt. Nederland en Aruba maken voortaan alleen nog politieke afspraken op hoofdlijnen over de verschillende meerjarenprogramma's. Over de projecten die uit de programma's voortvloeien beslist het bestuur van het FDA, op aanvraag van de Arubaanse regering. Nederland bemoeit zich dus in beginsel niet meer met de details van de projecten.

Op 19 december 2001 stemden de Staten van Aruba in met de Landsverordening Fondo Desaroyo Aruba (FDA). Hiermee was de oprichting van het FDA een feit. Nadat al eerder overeenstemming was bereikt over een meerjarenprogramma Volksgezondheid, keurden beide landen in maart 2002 meerjarige samenwerkingsprogramma's voor duurzame economische ontwikkeling, onderwijs en kwaliteit van bestuur, goed. Projecten op deze terreinen kunnen nu gefinancierd worden uit het FDA. Ook de non-gouvernementele organisaties Cede Aruba (sociale sector) en UNOCA (culturele sector), die voorheen Nederlandse subsidie ontvingen,  worden nu jaarlijks uit het fonds gefinancierd. Per 2005 is de sector rechtshandhaving aan de meerjarenprogramma’s toegevoegd.

2. De prioriteiten

Goed bestuur

Een belangrijk onderwerp in de samenwerkingsrelaties tussen Nederland en de Nederlandse Antillen en Aruba is goed bestuur. Goed bestuur is een kernelement van de democratische rechtstaat en goed bestuur maakt ontwikkeling op allerlei andere terreinen in de samenleving mogelijk. Goed bestuur is niet iets statisch, maar een continu proces. De ontwikkeling van het bestuur in de Nederlandse Antillen en in Aruba wordt ondersteund door Nederland. Hiervoor hebben de Nederlandse Antillen en Nederland het meerjarige samenwerkingsprogramma Bestuurlijke Ontwikkeling opgesteld. Met Aruba heeft Nederland ook een meerjarig samenwerkingsprogramma opgesteld, waarin kwaliteit van bestuur één van de thema's is.

De samenwerking met Aruba op het terrein van goed bestuur is gericht op “het besturen”, de uitvoering en de zogenaamde checks and balances. Projecten die aan dit streven invulling moeten geven zijn o.a.: 

• de uitvoering van een strategische kerntakenanalyse;
• stroomlijning van het proces rond de totstandkoming van wet- en regelgeving;
• de herziening van de bezoldigingsregeling;
• stages, uitzendingen en twinning.

Onderwijs

Het Arubaanse onderwijsbeleid wordt gekarakteriseerd door enerzijds het onderhoud en de optimalisering van het huidige onderwijsaanbod en anderzijds de vernieuwing van het onderwijs. De verdere uitbouw van het taalbeleid, de volwasseneneducatie, de integratie van het hoger onderwijs, ICT-infrastructuur en een Nationaal Onderwijscampagne worden in dit programma als speerpunten geïdentificeerd. Hiermee heeft de overheid als doel “Verhoogde ontwikkelingscapaciteit van de Arubaanse bevolking: verhoogd rendement van het onderwijs”.

De sociale sector

Het sociaalbeleid in het meerjarenprogramma is gericht op het bewerkstelligen van “een duurzame versterking van de maatschappelijke weerbaarheid en een vergroting van de ontplooiingskansen”. Voorwaardelijk hierbij is dat een toename van capaciteit en verhoging van de kwaliteit van de zorg/voorzieningen gerealiseerd wordt. De nadruk wordt gelegd op de maatschappelijk kwetsbare groepen aangezien zij in een situatie verkeren waarbij er een grotere kans is dat zij de na te streven hoge kwaliteit van leven moeilijker kunnen realiseren. Preventie speelt hierbij een belangrijke rol opdat de kans tot sociale uitsluiting en/of verlaging van de kwaliteit van leven zoveel mogelijk wordt beperkt.

Duurzame economische ontwikkeling

Het programma duurzame economische ontwikkeling heeft als doelstelling, ”Verbeterd milieu- gezonder leef, woon- en werkmilieu (en/of verhoogde kwaliteit van het leven)”. Aandacht wordt binnen dit programma gegeven aan het milieu waarbij continuïteit van de activiteiten van het eerste programma essentieel zijn. Projecten richten zich op het kustbeheer en de verbetering van de stranden, afvalverwerking, de totstandkoming van een afvalwaterstructuurplan en tot slot mobiliteit.

Rechtshandhaving

Op 10 januari 2006 heeft Nederland ingestemd met het driejarige programma Rechtshandhaving Aruba. Dit programma is gericht op de versterking van de instituties die zich met de rechtshandhaving bezig houden. Hierbij kan gedacht worden aan de Dienst Immigratie en Naturalisatie, de Politie, de Douane, het Meldpunt Ongebruikelijk Transacties, het Openbaar ministerie en de Veiligheidsdienst Aruba. De activiteiten die gefinancierd worden, hebben als doel het aanpakken van de internationale criminaliteit. Het programma wordt gefinancierd via het Fondo Desaroyo Aruba.